Tentoonstelling over Maria van Gelre en haar uitzonderlijke gebedenboek in Museum Het Valkhof

Van 13 oktober 2018 t/m 6 januari 2019 organiseert museum Het Valkhof in samenwerking met de Radboud Universiteit de tentoonstelling "Ik, Maria van Gelre, de hertogin en haar uitzonderlijke gebedenboek". Deze haast moderne en zelfbewuste middeleeuwse vorstin was haar tijd ver vooruit. Vanwege de vele overeenkomsten kan zij worden gezien als de Máxima van de 15e eeuw. Hoogtepunt vormt een selectie van 40 speciaal voor de tentoonstelling gerestaureerde pagina's uit haar omvangrijke gebedenboek. Ter voorbereiding op de expositie is in oktober 2017 in Berlijn gestart met de restauratie.

Uitzonderlijk gebedenboek
Bezoekers volgen de levensreis van Maria van Gelre aan de hand van ruim 100 (kunst)objecten, waaronder schilderijen, beeldhouwkunst en sieraden die niet eerder in Nederland zijn tentoongesteld. Het omvangrijke gebedenboek telt zo'n 1200 pagina's en is een van de grootste middeleeuwse kunstschatten uit Nederland. Vanwege de kwetsbaarheid van het boek is het al 40 jaar nauwelijks tentoongesteld; in 2005 ging het definitief achter slot en grendel vanwege de schade aan het perkament.  Door de wijze waarop het na de tentoonstelling opnieuw wordt ingebonden, zal het niet meer in deze omvang getoond worden.  Museum Het Valkhof is de enige plek waar de tentoonstelling te bezichtigen is.

Leven als leidraad
De van oorsprong Franse prinses Marie d’Harcourt (1380-na 1427) brengt haar vormende jaren door aan het hof van Valentina Visconti, de vrouw van hertog Louis d’Orléans. Ze leert er de pracht van het hof kennen, maar ook de duistere kanten van intrige en zwartmakerij. In 1405 trouwt de goed geschoolde Marie d’Harcourt met Reinald IV, hertog van Gelreen Gulik. In dit gebied tussen Zwolle en Aken, Gorinchem en Bonn bloeien de kunsten en ligt de oorsprong van ontwikkelingen die de 15de eeuw kleuren: schilders als Johan Maelwael en de gebroeders van Limburg komen er vandaan, en Keulen behoort met Parijs tot de belangrijkste centra van kunstambacht. In die context ontstaat het gebedenboek.